Osmanlı döneminde dayanıklılığı ve hafifliği nedeniyle gemi yelkenlerinde kullanılan Manisa bezi, günümüzde doğal yapısı sayesinde günlük kullanım ürünlerine dönüştürülüyor. 2004–2005 yıllarında Manisa Türk Kadınlar Konseyi Şube Başkanı Mübeccel Kafkaslı’nın öncülüğünde başlatılan çalışmalarla geleneksel el tezgâhları yeniden kuruldu. Kadınların emeğiyle dokunan Manisa bezi, hem kültürel mirasın korunmasına hem de kadın istihdamına katkı sunuyor.
Kadınlar hem öğreniyor hem kazanıyor
Manisa Tarihi Bezi Kooperatifi (MABEZ) çatısı altında, Şehzadeler İlçe Halk Eğitim Merkezi Müdürlüğü bünyesinde açılan kurslarda kadınlar dokumacılığın inceliklerini öğrenirken, ürettikleri ürünlerle aile bütçelerine katkı sağlıyor.
Emek ve terapi tezgâhta buluşuyor
Kadınlar için Manisa bezi yalnızca bir üretim süreci değil, aynı zamanda bir terapi alanı. Sabah erken saatlerde tezgâh başında buluşan kadınlar, günlük sıkıntılarını geride bırakarak dokuma yapıyor, sohbet ediyor ve dayanışma içinde zaman geçiriyor. Şehzadeler İlçe Halk Eğitim Merkezi Müdürlüğü, açtığı kurslarla Manisa bezini gelecek kuşaklara aktarmayı hedefliyor.
“Kadınların ev ekonomisine katkı sağlıyor”
Şehzadeler Halk Eğitim Merkezi Müdürü İlyas Kayaokay, Manisa bezinin önemine dikkat çekerek, “MABEZ Kooperatifi ile iş birliği içinde, unutulmaya yüz tutmuş tarihi Manisa bezini yeniden üretiyoruz. Bu çalışma hem kültürel bir değerin yaşatılmasını sağlıyor hem de kadınlarımıza istihdam alanı oluşturuyor” dedi.
“Yelken bezi olarak başladı, şal ve masa örtüsü olarak devam ediyor”
Manisa Bezi Dokuma Usta Öğreticisi Serpil Bingöl, Manisa bezinin yaklaşık 600 yıllık bir geçmişe sahip olduğunu belirterek, “İlk olarak gemilerde yelken bezi olarak kullanıldı, daha sonra içlik ve dışlık olarak dokundu. 1975’lerden sonra üretimi tamamen durdu. Mübeccel Kafkaslı’nın girişimiyle bu miras yeniden canlandırıldı. Günümüzde ipek ve pamuklu şallar, peştemaller ve masa örtüleri büyük ilgi görüyor” diye konuştu.
Emine Erdoğan’a kadar ulaştı
Manisa bezinin resmi kurumlar aracılığıyla tanıtıldığını ifade eden Bingöl, “Valilikler, ticaret odaları ve kamu kurumlarına hediyelik olarak temin ediliyor. Manisa İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü vasıtasıyla Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın eşi Emine Erdoğan’a da ulaştırıldı” dedi.
Yurtdışından yoğun ilgi
Manisa bezinin yurtdışında da talep gördüğünü belirten Bingöl, ürünlerin Kanada, ABD ve İngiltere’ye gönderildiğini söyledi. Doğal pamuklu yapısı sayesinde terletmeyen ve sağlıklı bir kumaş olan Manisa bezi, özellikle peştemal ve havlu olarak tercih ediliyor.
“Burası bana iyi geliyor”
Dokumacı Ayşe Arslan ise, “6–7 yıldır burada dokuma yapıyorum. İlk kez burada çalışma hayatına başladım. Hem ev bütçeme katkı sağlıyorum hem de kafamı dağıtıyorum. Arkadaşlık ortamı çok güzel. Burası bana iyi geliyor” sözleriyle duygularını dile getirdi.
