Japonya’daki aktif bir fay hattında yapılan keşif, bilim dünyasında büyük yankı uyandırdı. Uzun yıllardır neden büyük depremler üretmediği merak edilen Atotsugawa Fay Hattı’nın içinde, daha önce doğada hiç görülmemiş aşırı kaygan bir madde bulundu. Araştırmacılar, bu maddenin fayın sessizce kaymasına neden olarak büyük sarsıntıları engelliyor olabileceğini düşünüyor.
KALEM UCU BİLE DAHA SERT KALIYOR
Araştırmayı yürüten ekip, fay hattından alınan kaya örneklerini atom seviyesinde inceledi. İlk başta fayın içindeki grafitin sürtünmeyi azalttığı düşünülüyordu. Ancak yapılan detaylı analizlerde, grafitten bile çok daha kaygan olan “grafen oksit” adlı maddeye rastlandı.
Bilim insanlarına göre bu ultra ince karbon tabakaları, kayaların birbirine kilitlenmesini önlüyor. Böylece fay hattı ani kırılmalar yerine yavaş ve sessiz şekilde hareket ediyor.
DEPREMLERİ “DURDURAN” NANO TABAKA
Araştırmada bulunan grafen oksidin, normal kayalara göre onlarca kat daha düşük sürtünme değerine sahip olduğu belirtildi. Uzmanlar, maddenin kaya yüzeylerinde adeta görünmez bir yağlayıcı görevi gördüğünü ifade ediyor.
Araştırmacılar ayrıca fay hareket ettikçe bu maddenin yeniden oluşabileceğini düşünüyor. Yani fay hattı kendi kendine “nano yağlayıcı” üretip hareketini sessiz şekilde sürdürüyor olabilir.
Uzmanlara göre keşif yalnızca Japonya için değil, tüm dünya için önemli olabilir. Eğer aynı yapı başka fay hatlarında da bulunursa, hangi bölgelerin büyük deprem üretme riskinin daha yüksek olduğu daha doğru tahmin edilebilecek.
