Kurban Bayramı yaklaşırken milyonlarca özel sektör çalışanını ilgilendiren mesai, izin ve ücret detayları yeniden gündeme geldi. SGK Başuzmanı ve Türkiye Gazetesi yazarı İsa Karakaş, bayram döneminde çalışan işçilerin yasal haklarına ilişkin önemli açıklamalarda bulundu. Karakaş, resmi tatilde çalışan işçilere çifte yevmiye ödenmesi gerektiğini belirtirken, işçinin onayı olmadan bayram mesaisine zorlanamayacağını vurguladı.
9 GÜNLÜK TATİL ÖZEL SEKTÖRÜ KAPSAMIYOR
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın açıklamasıyla Kurban Bayramı tatili kamu çalışanları için 9 güne çıkarıldı. Ancak özel sektör çalışanları için böyle bir zorunluluk bulunmuyor.
İsa Karakaş, özel sektör işvereninin isterse çalışanına yıllık izin, ücretsiz izin veya telafi çalışması yöntemiyle ek tatil imkanı sağlayabileceğini belirtti. Karakaş, zorla tatil yaptırmanın ya da zorla çalıştırmanın hukuka aykırı olduğunun altını çizdi.
"İŞÇİ İSTEMEZSE ZORLA ÇALIŞTIRILAMAZ"
Karakaş, işçinin açık rızası olmadan bayram mesaisine zorlanamayacağını ifade etti.
İş sözleşmesinde veya toplu iş sözleşmesinde özel bir hüküm bulunmaması halinde çalışanın bayramda çalışmayı reddetme hakkı bulunduğunu belirten Karakaş, sırf bayramda işe gelmediği için işçinin işten çıkarılamayacağını söyledi.
Uzman isim, onayı alınmadan bayramda çalıştırılmak istenen işçinin haklı fesih hakkı doğabileceğini, işçinin daha önce verdiği onayı ise 30 gün önceden yazılı bildirimle geri çekebileceğini kaydetti.
"BAYRAMDA ÇALIŞAN İŞÇİ BİR KOYUP İKİ ALMALIDIR"
Karakaş’ın açıklamalarında en dikkat çeken başlıklardan biri ise bayram mesaisine ilişkin ücret hesabı oldu.
Buna göre resmi tatilde çalışmayan işçi maaşını tam almaya devam ederken, bayramda çalışan işçiye ise ilave günlük ücret ödenmesi gerekiyor.
Karakaş, "Bayramda çalışan işçi bir koyup iki almalıdır" ifadelerini kullandı.
Örnek hesaplamaya göre günlük net ücreti 4 bin TL olan bir çalışan, bayramda çalıştığı her gün için 8 bin TL kazanıyor. Bayram boyunca tam mesai yapan bir çalışanın maaşına ek olarak toplam 18 bin TL ilave ödeme alabileceği belirtiliyor.
"İZİN VERELİM, ÜCRET ÖDEMEYELİM DÖNEMİ KAPANDI"
Karakaş, işverenlerin "Bayramda çalıştın, sonra izin kullanırsın" yaklaşımının yasal olmadığını da vurguladı.
Bayram mesaisinin karşılığının yalnızca ücretle ödenebileceğini belirten Karakaş, fazla çalışma yapılması halinde yüzde 50 zamlı fazla mesai ücretinin de devreye girdiğini ifade etti.
Hafta tatilinin bayram gününe denk gelmesi durumunda ise 45 saati aşan çalışmaların otomatik olarak fazla mesai sayıldığı aktarıldı.
GECİKEN ÖDEMEYE FAİZ
Bayram mesaisi ücretlerinin maaş günü geciktirilmeden ödenmesi gerektiğini belirten Karakaş, ödeme gecikmesi yaşanması halinde işçinin faiz talep etme hakkı bulunduğunu da hatırlattı.
